Γ. Χωλ
O Έλληνας ιστορικός Ηρόδοτος, ο οποίος μεγάλωσε ως υπήκοος της Περσικής Αυτοκρατορίας, αποδίδει τα ακόλουθα στον νεαρό Δαρείο, καθώς ο τελευταίος συμμετείχε σε μια φιλική συζήτηση με τους συνωμότες συντρόφους του: «Σε μια δημοκρατία είναι αναπόφευκτο να συμβαίνουν παρατυπίες. Ωστόσο, οι διεφθαρμένες πρακτικές στις κυβερνητικές υπηρεσίες δεν οδηγούν σε ιδιωτικές διαμάχες, όπως στις ολιγαρχίες, αλλά σε στενές προσωπικές σχέσεις (σε συμπαιγνία), με τους ανθρώπους να συνεργάζονται και να υποστηρίζονται μεταξύ τους. Αυτό συνεχίζεται μέχρι να εμφανιστεί ένας υπερασπιστής του λαού ο οποίος είναι πρόθυμος να διαλύσει τις κλίκες που ασχολούνται μόνο με τα δικά τους συμφέροντα. Έτσι κερδίζει τον θαυμασμό του πλήθους και ως συνέπεια θα αναλάβει την εξουσία». Τότε ο κύκλος ξεκινά πάλι από την αρχή.
Ο Δαρείος, όταν έγινε αυτοκράτορας της Περσίας, έλυσε με εκτελέσεις – ας ελπίζουμε κυρίως εκτελέσεις των διεφθαρμένων – το πρόβλημα της διαφθοράς. Σε πιο πρόσφατους χρόνους, π.χ. μετά την αποτυχημένη αγγλική επανάσταση του Όλιβερ Κρόμγουελ, πραγματοποιήθηκαν μεταρρυθμίσεις στη Βρετανία και τις Ηνωμένες με αποτέλεσμα η διαφθορά να αντιμετωπίζεται με «διαχωρισμό των εξουσιών», συμπεριλαμβανομένων των διμερών κοινοβουλίων, με τα δημοκρατικά νομοθετικά σώματα να παρακολουθούνται και να εποπτεύονται από «τους ανώτερους τους».
Υποτίθεται ότι τα διμερή κοινοβούλια δίνουν τη δυνατότητα για κάποια μορφή ελέγχου ή περιορισμού της διαφθοράς. Στη σύγχρονη Ελλάδα δοκιμάστηκαν από το 1844 έως το 1864 και ξανά από το 1927 έως το 1935. Η Ελλάδα όμως τελικά επέλεξε το μονομερές κοινοβούλιο με καθολική ψηφοφορία. Αυτό έγινε, όπως λεγόταν, για λόγους αποτελεσματικότητας και οικονομίας, όπως και για χάρη της ισότητας. Η Αθήνα επέλεξε επίσης να μη δημιουργήσει συνταγματικό δικαστήριο, αν και ακόμη και στη Ρουμανία, για παράδειγμα, κρίθηκε ότι χρειάζεται ένας τέτοιος θεσμός.
Στην Ελλάδα η ψήφος είναι υποχρεωτική τυπικά, αν και στην πράξη πολλοί Έλληνες δεν ψηφίζουν, είτε από αδιαφορία είτε επειδή επιλέγουν ενεργά να μην το κάνουν. Εμείς («εμείς;») πιστεύουμε ότι η υποχρεωτική ψήφος θα έπρεπε να καταργηθεί, όπως και η καθολική ψηφοφορία. Όχι το δικαίωμα της καθολικής ψηφοφορίας αλλά η υποχρέωση. Όποιος επιθυμεί την «καθολική ψηφοφορία» θα πρέπει να την έχει και όποιος επιθυμεί κάτι πιο κοντά στις προτιμήσεις του, θα πρέπει να ασκήσει τη φαντασία του και να το δημιουργήσει. Μερικοί θεωρούν τους εαυτούς τους, ή θεωρούνται από άλλους, ως πιθανούς πολιτικούς ή, πιο ευγενικά, «εκπροσώπους». Ας το δηλώσουν ρητά και ας καταγραφεί. Όσοι δεν φιλοδοξούν να γίνουν «εκπρόσωποι», αλλά απλώς θέλουν μια κοινωνία πιο δίκαιη, πιο ανθρώπινη, λιγότερο καταστροφική για το περιβάλλον, ας το δηλώσουν επίσης ρητά. Τότε θα υπάρχουν δύο σαφώς διακριτές κατηγορίες μη ψηφοφόρων με διαφορετικούς βαθμούς πολιτικοποίησης και φιλοδοξίας ή ματαιοδοξίας.
Στη συνέχεια, θα εναπόκειται στο συνταγματικό δικαστήριο να αποφασίσει ποιοι πολίτες δεν πληρούν τις προϋποθέσεις για να γίνουν αυτό που επιθυμούν. Αυτό θα περιορίσει τα δικαιώματά τους στα δικαιώματα που απολαμβάνουν σήμερα όλοι οι πολίτες, δηλαδή το δικαίωμα ψήφου σε εκλογές με καθολική ψηφοφορία και το δικαίωμα να είναι υποψήφιοι σε εκλογές με καθολική ψηφοφορία. Είναι αυτονόητο ότι χρειάζεται όλοι οι πολίτες να έχουν το δικαίωμα, μόνιμα, να ανήκουν ή/και να επανέρχονται στην κατηγορία των σημερινών απλών πολιτών, απολαμβάνοντας όλα τα σχετικά δικαιώματα.
Όσον αφορά τους υποψηφίους για την ιδιότητα του μέλους σε ένα εναλλακτικό νομοθετικό σώμα, όσοι επιβιώσουν από τον έλεγχο του συνταγματικού δικαστηρίου και καταφέρουν να αποφύγουν τη μοίρα (θυμόμαστε το επαίσχυντο προηγούμενο του πρώην ευνοούμενου υποψηφίου για την προεδρία της Ρουμανίας, Calin Georgescu), θα έχουν κερδίσει το δικαίωμα να συμμετάσχουν σε μια διαδικασία κλήρωσης. Θα συγκροτηθεί ένα εναλλακτικό νομοθετικό σώμα με την ονομασία Γερουσία, Νομοθετικό Συμβούλιο ή κάτι παρόμοιο, το οποίο θα ανταγωνιστεί το νομοθετικό σώμα των εκλεγμένων αντιπροσώπων για την ανάληψη της εξουσίας.
Η εμπειρία των περιοριστικών μέτρων λόγω της πανδημίας COVID-19 επιβεβαίωσε ότι η πλειοψηφία του πληθυσμού είναι πολύ πιο πρόθυμη να καταγγείλουν στις αρχές τους ανθρώπους που εμπλέκονται σε απαγορευμένες δραστηριότητες (ή σκέψεις) ή/και δεν εφαρμόζουν υποχρεωτικές δραστηριότητες (ή σκέψεις), παρά να προτείνουν ιδέες για θετικές μεταρρυθμίσεις. Αυτή η ανθρώπινη αδυναμία θα μπορούσε να μετατραπεί σε πλεονέκτημα, αν η συνήθεια της καταδίκης αξιοποιούνταν για να υποστηρίξει τις αποφάσεις του συνταγματικού δικαστηρίου (υπό την προϋπόθεση ότι ο θεσμός αυτός θα παραμείνει αξιόπιστος). Εάν το συνταγματικό δικαστήριο χάσει την αξιοπιστία του, η μπάλα θα επιστρέψει στο γήπεδο της καθολικής ψηφοφορίας.
Τα μέλη του εναλλακτικού νομοθετικού σώματος θα μιλούν σε πρώτο ενικό πρόσωπο, ως άτομα, και θα επικοινωνούν με το κοινό και τους συναδέλφους τους απευθείας μέσω καναλιών που ελέγχουν οι ίδιοι, χωρίς να επιτρέπουν καμία μεσολάβηση στην επικοινωνία μεταξύ τους. Η προσφυγή σε δημοσιογράφο θα αποτελεί ipso facto λόγο αποβολής από την εναλλακτική συνέλευση, πράγμα που σημαίνει ότι οποιαδήποτε μεταγενέστερη προσπάθεια παραμονής στη δημόσια ζωή θα απαιτεί την εκλογή ως συμβατικός πολιτικός. Το εισόδημα των μελών της εναλλακτικής συνέλευσης θα συνδέεται με το ποσό που λάμβαναν πριν από τον πολιτικό τους διορισμό.
Συνοψίζοντας, το αυριανό διπλό κοινοβούλιο δεν θα είναι όπως τα ελληνικά προκάτοχά του του 19ου και 20ου αιώνα (ή το κοινοβούλιο της αυστραλιανής πολιτείας του Κουίνσλαντ πριν από την κατάργηση της άνω βουλής του), όπου οι κοινοβουλευτικές αίθουσες ήταν αλληλοσυμπληρωματικές. Θα ανταγωνίζονται, όπως κάνουν τώρα τα κόμματα, και όπως θα συνεχίζουν να κάνουν τα κόμματα στη συμβατική βουλή. Τα δύο κοινοβούλια θα ανταγωνίζονται μεταξύ τους για την λαϊκή εντολή.
Όπως αναφέρθηκε, κάθε μέλος της εναλλακτικής βουλής θα μιλά ως άτομο.
Χρειάζεται άραγε να προστεθεί κάτι σε αυτή τη φόρμουλα;
Προσπαθήσαμε να απαντήσουμε σε αυτό το ερώτημα (στα αγγλικά) στις συζητήσεις που πραγματοποιήθηκαν στη Ρουμανία τον Οκτώβριο του 2024.